Naukowcy zidentyfikowali białko o nazwie Miro1, które może odgrywać istotną rolę w cukrzycy typu 2, zakłócając reakcję organizmu na insulinę. Jego nadmiar wykryto w mięśniach szkieletowych osób chorych, a ćwiczenia fizyczne okazały się go obniżać. Wyniki opublikowano w czasopiśmie Nature Communications.
Czym jest Miro1 i jak wpływa na mięśnie
Miro1 znajduje się na zewnętrznej błonie mitochondriów, czyli struktur wewnątrz komórek odpowiedzialnych za produkcję energii. Badacze uważają, że zbyt duża ilość tego białka utrudnia mięśniom reagowanie na insulinę, a tym samym ogranicza zdolność organizmu do kontrolowania poziomu cukru we krwi.
Zespół badał to białko na trzech poziomach: w komórkach laboratoryjnych, w modelach przedklinicznych oraz u osób z cukrzycą typu 2. Okazało się, że gromadzenie się Miro1 osłabia odpowiedź mięśni na insulinę. Gdy białko usunięto w modelach przedklinicznych, wrażliwość na insulinę wróciła, co wskazuje, że Miro1 bezpośrednio przyczynia się do tego zjawiska.
Ćwiczenia obniżają poziom białka
W randomizowanym badaniu klinicznym wzięły udział osoby z otyłością i cukrzycą typu 2. Porównano w nim trening aerobowy ze standardową opieką medyczną. U osób z grupy ćwiczącej poziom Miro1 w mięśniach spadł, a jednocześnie poprawiły się:
- wrażliwość na insulinę,
- zdolność mięśni do wytwarzania energii.
Autorzy sądzą, że obniżanie Miro1 może być jednym z mechanizmów, dzięki którym aktywność fizyczna poprawia działanie insuliny. Jak podkreślił starszy autor badania, dr John P. Kirwan: „Insulinooporność w mięśniach leży u podstaw cukrzycy typu 2, a jej molekularne przyczyny pozostawały dotąd niejasne”.
Co to oznacza w praktyce
Na razie nie ma mowy o nowym leku. Naukowcy muszą dopiero sprawdzić, czy celowanie w Miro1 będzie bezpieczne i skuteczne u ludzi. Przywrócenie reakcji na insulinę po usunięciu białka pokazano wyłącznie w modelach przedklinicznych, a w badaniu z udziałem pacjentów wykazano jedynie, że ćwiczenia obniżały Miro1 równolegle z poprawą wrażliwości na insulinę. Kirwan zapowiada dalsze prace łączące eksperymenty laboratoryjne z badaniami na ludziach.
Dla polskiego czytelnika to przede wszystkim kolejny argument za ruchem, który od dawna zaleca się osobom z cukrzycą typu 2 i stanem przedcukrzycowym. Odkrycie pomaga zrozumieć, dlaczego aktywność fizyczna działa, ale nie zmienia obecnych zaleceń: plan leczenia i wysiłku warto ustalać z lekarzem prowadzącym. Cukrzyca typu 2 jest problemem także w Polsce i w całej Unii Europejskiej, więc ewentualne terapie oparte na tym mechanizmie mogłyby w przyszłości dotyczyć również polskich pacjentów. Droga od odkrycia do zatwierdzonego leku jest jednak zwykle wieloletnia i wymaga kolejnych etapów badań klinicznych.
Kto stoi za badaniem
Badanie wykonano w Pennington Biomedical Research Center w Luizjanie. Kirwan przeniósł się następnie na Uniwersytet Oklahomy, gdzie kieruje Harold Hamm Diabetes Center i kontynuuje te prace razem ze współautorem korespondencyjnym, Christopherem Axelrodem. Pierwszą autorką publikacji jest Elizabeth Heintz. Projekt finansowały amerykańskie instytuty zdrowia, w tym m.in. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases oraz National Institute on Aging.
Źródło: ScienceDaily – „A little-known protein could be a major culprit in type 2 diabetes”
